BỘ PHIM” HỘ LINH TRÁNG SĨ – BÍ ẨN MỘ VUA ĐINH” MỞ RA MỘT THẾ GIỚI CỦA HUYỀN SỬ

Bộ phim huyền sử mở đầu bằng trận chiến 12 sứ quân oanh liệt của Đinh Tiên Hoàng Đế và về hành trình của 7 Hộ Linh Tráng Sĩ trong nhiệm vụ cuối cùng Tiên Đế giao. Không chỉ là một bộ phim võ thuật, tâm lý, tình cảm, mà còn là một bản anh hùng ca bi tráng, thấm đẫm tinh thần dân tộc. Lấy cảm hứng từ một trong vô vàn những truyền thuyết dân gian huyền bí về lăng mộ Vua Đinh Tiên Hoàng – vị Hoàng đế đầu tiên đặt nền móng cho nước Việt độc lập sau hơn 1.000 năm Bắc thuộc.

Một ê-kíp tài năng, tận tâm và không ngừng theo đuổi sự chỉn chu trong từng hình ảnh và trang phục, tạo hình nhân vật. Chính tinh thần ấy đã tạo nên sức sống cho Hộ Linh Tráng Sĩ và tiếp thêm niềm tin rằng điện ảnh Việt hoàn toàn có thể kể những câu chuyện lịch sử bằng một ngôn ngữ hiện đại, hùng tráng và giàu cảm xúc.

Tạp chí Mốt Việt Nam đã có cuộc trò chuyện với đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình và ekip ngay khi khâu hậu kỳ đang gấp rút hoàn thiện trước ngày công chiếu với định dạng IMax 22/8.

Xin chào đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình, thưa anh, một câu chuyện huyền sử được kể bằng ngôn ngữ điện ảnh có gì khó khăn?

Thú thật, nếu kể ra hết khó khăn thì có lẽ chúng ta sẽ cần một buổi phỏng vấn riêng chỉ để… than thở! (Cười) 

Khó khăn nhiều vô vàn, mà cái khó đầu tiên và lớn nhất là sự thiếu vắng của tư liệu. Sử sách thời Đinh ghi chép lại rất khiêm tốn. Đội ngũ của chúng tôi đã mất rất nhiều thời gian gặp gỡ các chuyên gia hỏi han, đào xới, đối chiếu từ các nguồn sử liệu, dã sử cho đến các nét văn hóa dân gian. Nhưng điểm kỳ diệu là: chính cái “khoảng trống” của lịch sử lại chạm vào cảm hứng sáng tạo. Nó vừa thử thách, lại vừa mê hoặc.

Khi bạn viết văn hay kể chuyện, bạn chỉ cần tả một dòng: “Hai người họ lướt qua nhau giữa đêm hội trăng rằm lung linh”, vậy là đủ để độc giả tự tưởng tượng ra sự lãng mạn. Nhưng điện ảnh thì không thể “tả sơ sơ” như thế được. Ống kính quay vào là mọi thứ và mọi điều đều phải làm lại một cách cụ thể rõ ràng.

Đêm hội trăng rằm thời cổ đó được thắp sáng bằng loại đèn hay ánh lửa gì? Người dân đi hội mặc phục trang ra sao, hoa văn và chất liệu sợi dệt thời đó thế nào? Không gian lễ hội có những trò chơi dân gian gì, chiếc cốc, chiếc bát hay món ăn bày bán ở các gian hàng khi ấy tròn khuyết ra sao?

Tất cả đều phải thật, phải rõ ràng. Cái khó của chúng tôi là làm sao vừa giữ được cái “hồn” thực tế của lịch sử, vừa phải khoác lên đó tính thẩm mỹ của ngôn ngữ điện ảnh hiện đại. Khán giả ngày nay rất tinh tế, gu thẩm mỹ của họ cao hơn trước rất nhiều. Họ không chỉ đến rạp để xem một câu chuyện, họ đến để “sống” trong không gian đó.

Bởi vậy, từng bối cảnh lễ hội hay từng nếp áo trong Hộ Linh Tráng Sĩ không chỉ là dàn dựng hay đạo cụ, mà là kết quả của hội thảo khoa học, của các cuộc thảo luận, thử nghiệm, làm đi làm lại để đi đến được kết quả cuối cùng. Chúng tôi làm điều đó với tất cả sự cẩn trọng và cầu thị, chỉ mong khi đèn trong rạp tắt đi, khán giả có thể tin và yêu thế giới huyền sử mà chúng tôi đã dốc lòng gây dựng.

Đoàn làm phim đã rất vất vả và kỳ công khi tổ chức nhiều hội thảo khoa học và mời các chuyên gia uy tín đóng góp về trang phục và bối cảnh? Khi hoàn thành bộ phim, anh có hài lòng với những công sức đã bỏ ra?

Là một người làm nghệ thuật, có lẽ câu trả lời thành thật nhất của tôi là: tôi chưa bao giờ thực sự “hài lòng” với tác phẩm của chính mình.

Mỗi lần ngồi nhìn lại các khung hình, tôi lại thấy những chi tiết mà nếu được chọn lại, mình sẽ làm khác đi một chút, trau chuốt hơn một chút. Nếu cho tôi thêm thời gian, chắc chắn tôi sẽ còn tiếp tục sửa, tiếp tục cắt gọt để mọi thứ hoàn hảo hơn nữa. Cái cảm giác “thèm” được làm tốt hơn đó nó dường như là căn bệnh cố hữu nhiều đạo diễn rồi. (Cười)

Nhưng điện ảnh không chỉ là giấc mơ nghệ thuật cá nhân, đó còn là một guồng máy thực tế. Chúng tôi phải đối mặt với áp lực về thời gian, với những cam kết cùng nhà sản xuất và các nhà đầu tư. Phim phải đến lúc đóng máy để ra mắt khán giả, không thể kéo dài vô tận.

Điều khiến tôi thanh thản và trân trọng nhất lúc này không phải là sự hài lòng, mà là cảm giác biết rằng toàn bộ ê-kíp – từ các chuyên gia, các nhà nghiên cứu cho đến từng anh em diễn viên, đoàn phim hay thậm chí là hậu trường, đã rút hết ruột gan và làm tất cả những gì tốt nhất có thể trong giới hạn cho phép.

Những buổi hội thảo tranh luận gay gắt về một nếp áo hay một hoa văn thời Đinh không chỉ là công sức, mà là tình yêu chúng tôi dành cho dự án này. Tôi có thể chưa hài lòng với bản thân, nhưng tôi trọn vẹn niềm tin và lòng biết ơn với sự cống hiến của cả tập thể.

Bối cảnh hoành tráng, đầu tư công phu từ dàn diễn viên thương hiệu đến những chi tiết dù nhỏ nhất, hậu trường đoàn làm phim hẳn có nhiều kỷ niệm để chia sẻ?

Đúng là nhiều vô kể! Cho đến tận bây giờ, mỗi lần anh em trong đoàn ngồi lại với nhau, chỉ cần châm một mồi chuyện thôi là lại có cả một “núi” chuyện để kể. 

Nhưng nếu để dùng một từ tả về chặng đường vừa qua, thì đây là một hành trình “vất vả có chuẩn bị” và “khó khăn nằm trong kế hoạch”. Chúng tôi biết trước mình đang dấn thân vào đâu nên tâm thế của cả đoàn là đối mặt chứ không bị động.

Có những đợt lịch quay vắt kiệt sức lực, cả đoàn phải làm việc liên tục 7 đêm trắng không ngủ, hay những phân cảnh hành động thót tim, khi các anh em cascadeur phải gieo mình từ trên đỉnh núi cao xuống vực sâu, hay những lúc để có những cảnh quay đẹp cả ê-kíp đã phải trèo đèo lội suối, gánh vác hàng tấn máy móc, thiết bị và cả cần cẩu lên tận lưng chừng núi…Nhìn anh em vất vả nhưng vẫn lặng lẽ quyết tâm hoàn thành cảnh quay, tôi vừa xót, vừa biết ơn vô cùng. Rồi bên cạnh những vất vả đó, chúng tôi cũng có những may mắn phút chót đầy kỳ diệu mà có nằm mơ cũng không ai tưởng tượng ra được.

Chúng tôi làm một bộ phim kể về những Hộ Linh Tráng Sĩ của thế kỷ thứ X, nhưng xuyên suốt hành trình đó, nhiều lúc quan sát anh em, tôi lại có một cảm giác rất thiêng liêng: dường như từng người trong đoàn phim, bằng sự quả cảm, bền bỉ và xả thân của mình, đều thực sự mang trong mình tinh thần của những tráng sĩ thực thụ.

Càng khó khăn thì càng nhiều kỷ niệm. Nhìn lại tất cả, những vất vả đó không chỉ tạo nên những thước phim trên màn ảnh, mà còn đọng lại thành một thứ tình anh em rất đẹp đẽ và ấm áp đằng sau ống kính.

Phục trang đóng góp phần quan trọng của thành công một bộ phim, riêng Hộ Linh tráng sĩ những con số nào cho thấy sự kỳ công đầu tư của trang phục?

Nói về con số thì có lẽ điều đầu tiên là quy mô nhân sự. Phim có khoảng 50 diễn viên có thoại và huy động tới hơn 5.000 lượt diễn viên quần chúng. Nhưng con số chỉ là bề nổi, sự kỳ công thực sự nằm ở độ tỉ mỉ và chiều sâu nghiên cứu cho từng bộ trang phục.

Tôi lấy một ví dụ nhỏ: phân cảnh Yến tiệc hoàng cung vào lễ hội đêm rằm cuối năm 979 là một trong những đoạn đầu của phim. Đoạn này quy tụ nhiều người trong dàn diễn viên chính, cùng 15 vị quan văn, 15 vị quan võ, con cháu hoàng thân quốc thích, và đặc biệt là Đinh Tiên Hoàng Đế và tiên đế có tới 5 bà Hoàng hậu… Chỉ riêng một bối cảnh này thôi, số lượng và độ phức tạp của trang phục đã khủng khiếp đến mức nào, mọi người có thể phần nào hình dung được.

Mỗi bộ triều phục hay y phục hoàng gia đều phải nghiên cẩn thận từng đường kim mũi chỉ, hoa văn, chất vải, sắc độ màu sắc để vừa thể hiện đúng phẩm cấp, ngôi thứ thời Đinh, vừa tôn lên tính thẩm mỹ điện ảnh. Trong khi đó, cảnh quay này khi lên phim có thể chỉ xuất hiện vỏn vẹn trong vài phút ngắn ngủi.

Nhiều người có thể hỏi “sao phải cầu kỳ, tốn công tốn sức đến thế cho vài phút màn ảnh?”. Nhưng với chúng tôi, sự tôn trọng khán giả nằm ở chính những chi tiết lướt qua đó. Khán giả có thể không nhớ hết từng nếp áo, từng món ăn hoàng cung… nhưng họ sẽ cảm nhận được cái “không khí” chân thực và những chi tiết đó sẽ khiến khán giả tin vào thế giới mà đoàn phim đang kể câu chuyện. Và chỉ khi tin vào thế giới đó khán giả mới yêu nhân vật và tin vào hành trình và cảm xúc mà các nhân vật trải qua. 

Đại diện Nhà sản xuất bà Ngô Thị Bích Hạnh cũng chia sẻ: “Hộ Linh Tráng Sĩ không chỉ là một dự án điện ảnh, đó là tâm huyết và lòng biết ơn của chúng tôi gửi tới chiều sâu lịch sử dân tộc. BHD và TV360 kỳ vọng bộ phim sẽ là cầu nối đưa ký ức hào hùng của cha ông chạm đến trái tim thế hệ hôm nay.”

MỘT BƯỚC CHẠM ĐẾN QUỐC TẾ, NỐI DÀI TỰ HÀO DÂN TỘC

Niềm tự hào của điện ảnh Việt như được nhân lên gấp bội khi bộ phim sẽ được lựa chọn trình chiếu tại hạng mục Gala Presentations của Liên hoan phim Quốc tế Toronto (TIFF) 2026 diễn ra từ ngày 10 – 20/09/2026 tại Canada.

Mong rằng khi ánh đèn trong rạp tắt đi và bộ phim bắt đầu, mỗi người sẽ cảm nhận được niềm tự hào, sự thiêng liêng và khí phách của một dân tộc đã được gửi gắm trong từng thước phim

KHI HỒN THƯỢNG VÕ VÀ LÒNG TRUNG NGHĨA BỪNG SÁNG TRÊN MÀN ẢNH RỘNG

Bộ phim điện ảnh “Hộ Linh Tráng Sĩ – Bí Ẩn Mộ Vua Đinh” do BHD và TV360 hợp tác sản xuất sẽ chính thức khởi chiếu trên toàn quốc từ ngày 28/08/2026 ở các định dạng tiêu chuẩn và IMAX, hứa hẹn trở thành điểm tựa cảm xúc đặc biệt cho khán giả Việt trong kỳ nghỉ lễ Quốc khánh 2/9